فرآیند رسیدگی به پرونده های مالیاتی

فرآیند رسیدگی به پرونده های مالیاتی اشخاص حقوقی

درحال حاضر مالیات بعنوان یکی ازمهمترین منابع درآمدی دولتها بخصوص درکشورهای توسعه یافته، رویکرد اساسی بسوی اقتصاد کشورهای جهان گشوده ودستیابی به توسعه اقتصادی پایدار، تامین عدالت اجتماعی و سازماندهی فعالیتهای اقتصادی راامکان پذیرنموده

سازمان امورمالیاتی برای اینکه بتواند به اولین وظیفه خود که همانا شناسایی مودیان مالیاتی است جامه عمل بپوشاند همواره سعی نموده از طرق وشیوه های گوناگون با مودیان تعامل وارتباط داشته، با دادن اطلاعات کافی به مودیان، آنان را تشویق وبه ابرازدرآمد خود با دادن اظهارنامه مالیاتی درموعد تعیین شده به سازمان امور مالیاتی نمایند.

این روش که به خوداظهاری مرسوم است درسالهای اخیر بشدت مورداستقبال قرار گرفته و مودیان توانسته اند از تمهیدات و تسهیلاتی که قانون برای آنان درنظر گرفته برخوردار گردند.

درمقابل مودیان مالیاتی که تمایل چندانی به پرداخت مالیات خودازطریق خوداظهاری نشان نمیدهند،رامیتوان بااستفاده ازروشهای مختلف همچون واحدیابی یااستفاده ازبانکهای اطلاعاتی به شناسایی اینگونه مودیان پرداخته واقدام به تعیین درآمدمشمول مالیات آنان نماید.

دراین بخش سعی برانست که به اجمال فرآیندرسیدگی به پرونده های مالیاتی دردو بخش مجزا مورد بررسی و مطالعه قرار گیرد

الف) مودیانی که به اداره امورمالیاتی مراجعه واظهارنامه مالیاتی خودرا درموعد تعیین شده ارائه می نمایند

– فرآیند رسیدگی به پرونده مالیاتی آنان از همین زمان آغاز و واحدهای مالیاتی مکلف اند اظهارنامه های مودیان مالیات بردرآمد راحداکثر ظرف یک سال از تاریخ انقضای مهلت مقرر برای ارائه اظهارنامه رسیدگی نمایند.

درصورتیکه ظرف مدت مذکوربرگ تشخیص صادر نشود یا تا سه ماه پس ازانقضای یک سال فوق الذکربرگ تشخیص درآمد به مودی ابلاغ ننمایند اظهارنامه مودی قطعی تلقی می شود.

اظهارنامه اصلاحی

تبصره ماده ۲۲۶ ق م م: به مودیان مالیاتی اجازه داده می شود در صورتیکه به نحوی از انحاء در اظهارنامه یا ترازنامه یا حساب سود و زیان ارائه شده از نظر محاسبه اشتباهی شده باشد، با ارائه مدارک لازم ظرف یکماه از تاریخ انقضای مهلت ارائه اظهارنامه نسبت به رفع اشتباه اقدام و اظهارنامه یا ترازنامه یا حساب سود و زیان اصلاحی را حسب مورد ارائه نماید.

مراحل رسیدگی به پرونده پس از دریافت اظهار نامه :

– دریافت اظهارنامه توسط واحد مالیاتی

– درخواست کتبی از مودی جهت ارائه دفاتر و کلیه اسناد و مدارک

نکته : کارشناس ارشد مکلف است ظرف یک هفته تا پانزده روز پس ازابلاغ درخواست فوق به محل کارمودی مراجعه ودفاترواسناد و مدارک را مورد رسیدگی قرار دهد.

– چنانچه دفاتربرطبق موازین قانونی وآیین نامه مربوط به روش های نگهداری دفاترواسناد ومدارک تنظیم شده باشددرآمد مشمول مالیات مودی از طریق رسیدگی به دفتر تعیین و مبلغ مالیات مشخص و طی برگ تشخیص ابلاغ می شود.

ب) مودیانی که اظهار نامه و اسناد و مدارک ارائه نمی نمایند

درمواردی که مودیان اسناد ومدارک مربوط به فعالیتهای خود را دراختیارواحدمالیاتی قرارنمی دهند ویا آنکه حتی درپاره ای ازمواقع فعالیتهای اقتصادی خودراپنهان نمایند واحد مالیاتی ازطرق مختلف اقدام به شناسایی آنها کرده و پس ازتعیین وتشخیص درآمد ، نسبت به وصول آن اقدام می نماید.(تشخیص علی الراس )

ماده ۱۵۷ ق م م: چنانچه مودیان از ارائه اظهارنامه مالیاتی در موعد مقرر خودداری نمایند،زمان رسیدگی پنج سال از تاریخ سررسید پرداخت مالیات می باشد و پس از گذشت پنج سال مذکور مالیات متعلق قابل مطالبه نخواهد بود.

مگراینکه ظرف این مدت واحد مالیاتی درآمد مودی را تعیین نموده وبرگ تشخیص مالیات را صادرو حداکثرظرف سه ماه پس از انقضای پنج سال مذکور برگ تشخیص مالیات را به مودی ابلاغ نماید.

نکته:نحوه رسیدگی به پرونده های مالیاتی یکی دیگرازآثاروتبعات عدم مراجعه مودیان به سازمان امورمالیاتی است زیرادرآمدآنان دیگراز طریق رسیدگی به دفاترواسنادومدارک تعیین وتشخیص نمی شودبلکه ازطریق روش علی الراس درآمد مشمول مالیات آنها تعین می گردد.

ماده ۹۷ ق م م: مواردی که منجر به تشخیص علی الراس می گردد به شرح ذیل است .

۱) در صورتیکه تا موعد مقررترازنامه وحساب سودوزیان و یا حساب درآمد وهزینه وحساب سود و زیان، حسب مورد،ارائه نشده باشد.

۲) درصورتیکه مودی به درخواست کتبی اداره امورمالیاتی ازارائه دفاتر و یا مدارک حساب در محل کار خود خودداری نماید.

در اجرای این بند هرگاه مودی از ارائه قسمتی ازمدارک حساب خودداری نماید چنانجه

الف- مربوط به هزینه باشد از احتساب آن جزء هزینه های قابل قبول خودداری می شود

ب- در صورتیکه مربوط به درآمد باشد، درآمد مشمول مالیات این قسمت از طریق علی الراس تعیین خواهد شد.

۳) در صورتیکه دفاترواسناد ومدارک ابرازی برای محاسبه درآمد مشمول مالیات به نظراداره امورمالیاتی غیرقابل رسیدگی تشخیص داده شود و یا بعلت عدم رعایت موازین قانونی وآیین نامه مربوط مورد قبول واقع نشود

مراتب باید با ذکر دلایل کافی کتباً به مودی ابلاغ و پرونده برای رسیدگی به هیات سه نفره احاله گردد.

نکته : هنگامی که برای ماموران مالیاتی، مسجل و مشخص شود که پرونده مالیاتی مودی باید به روش علی الراس تشخیص داده شود، ضروریست پس از تحقیقات و بررسی های لازم و کسب اطلاعات مورد نیازازمراجع مختلف اعم از دولتی یا غیردولتی، ابتدا قرینه و یا قرائن مذکور درقانون را که متناسب با وضعیت و موضوع فعالیت مودی باشد انتخاب و سپس با اعمال ضریب یا ضرائب مقرراز روی دفترچه ضرایب در قرینه یا قرائن انتخابی، درآمد مشمول مالیات مودی محاسبه و مالیات وی تعیین و ابلاغ گردد.

حال با نگاهی اجمالی و مقایسه روشهای مذکورخواهیم یافت که مراجعه داوطلبانه مودیان وارائه اظهارنامه و پرداخت به موقع مالیات برای آنان محاسن و امتیازات فراوانی را در پی خواهد داشت:

۱- تعیین درآمد مشمول مالیات و مبلغ مالیات از طریق رسیدگی به دفاتر واسناد و مدارک ارائه شده

۲- عدم تعلق جرائم

در صورتیکه عدم ارائه اظهارنامه و پرداخت مالیات درموعد خود مضراتی را بشرح ذیل بهمراه خواهد داشت :

۱- تعیین درآمد مشمول مالیات و مبلغ مالیات از طریق علی الراس

۲- تعلق جریمه عدم ارایه اظهارنامه برای مشمولین بند (ج) معادل۱۰% مالیات و برای اشخاص حقوقی و مشمولین بند (الف) و (ب) ماده ۹۵ ق م م معادل ۴۰ % مالیات که غیر قابل بخشش می باشد.

۳- عدم ارائه ترازنامه و حساب سود وزیان ویاعدم ارائه دفاتر،مشمول جریمه معادل۲۰% مالیات برای هر یک ازموارد می گردد.

۴- ۵/۲% مالیات به ازای هر ماه تاخیر در پرداخت از تاریخ سررسید مقرر

۵- عدم ارائه اظهارنامه،ترازنامه وحساب سود وزیان دردوره معافیت موجب عدم استفاده ازمعافیت برای سال مربوطه خواهد شد.

دانلود فایل فرآیند رسیدگی به پرونده های مالیاتی

فرآیند رسیدگی به پرونده های مالیاتی